సంవత్సరం 1942..... రంగూన్ (ప్రస్తుత మయన్మార్). నగరంలోని అత్యంత సంపన్న ప్రాంతాల్లో ఒకటిలో ఓ భారతీయ కుటుంబం నివసించేది. తండ్రి ఒక బంగారు గని యజమాని. పుట్టినప్పటి నుంచీ ఆ అమ్మాయి అపారమైన వైభవం తప్ప మరొకటి చూడలేదు_ఖరీదైన కార్లు, పట్టు వస్త్రాలు, వజ్రాలు, రత్నాలు. అదే ఆమె బాల్యం. ఆమె పేరు సరస్వతి రాజమణి. ఆమె వయస్సు కేవలం పదిహేను–పదహారు సంవత్సరాలు మాత్రమే. కానీ విధి ఆమెకు రాజప్రాసాదాలు కాదు_అరణ్య మార్గాలు, గన్పౌడర్ వాసననే రాసింది.
అదే రోజున భారత స్వాతంత్ర్యానికి చివరి ఆశ అయిన నేతాజీ సుభాష్ చంద్ర బోస్ రంగూన్కు వచ్చారు. వేలాది మందితో నిండిన జన సమూహం ముందు ఆయన గర్జించారు — “మీరు నాకు మీ రక్తాన్ని ఇవ్వండి, నేను మీకు స్వాతంత్ర్యం ఇస్తాను.”
జనసమూహంలో నిలిచిన యువతి రాజమణి రక్తం ఒక్కసారిగా ఉప్పొంగింది. ఆ క్షణంలోనే ఆమె తన హారం, కంకణాలు, చెవిపోగులు_అన్నీ ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్ నిధికి అర్పించింది.
తరువాతి ఉదయం ఆ విలాసవంతమైన భవనం ముందు ఒక సైనిక జీప్ ఆగింది. స్వయంగా నేతాజీ దిగారు_ఆమె ఇచ్చిన ఆభరణాలను తిరిగి ఇవ్వడానికి వచ్చారు.
ఇంత చిన్న వయస్సులో ఉన్న అమ్మాయి భావోద్వేగంతో ఇంత విలువైన ఆభరణాలు ఇచ్చి ఉంటుందనుకున్నారు. ఇంతటి త్యాగానికి ఆమె ఇంకా చిన్నదే అనిపించింది. కానీ రాజమణి ఆయన కళ్లలోకి నేరుగా చూసి చెప్పిన మాటలు చరిత్రగా మారాయి !
“నేతాజీ, నేను ఈ దానాన్ని పొరపాటున ఇవ్వలేదు. ఇది నా దేశానికి అర్పణ. నేను ఒకసారి ఇచ్చినదాన్ని తిరిగి తీసుకోను.”
నేతాజీ ఆశ్చర్యంతో ఆమెను చూస్తూ నిలిచిపోయారు. ఆమె కళ్లలో భయం లేదు—ఉక్కులాంటి దృఢ సంకల్పం మాత్రమే. ఆయన చిరునవ్వు నవ్వారు. ఆమెకు కొత్త పేరు పెట్టారు_“సరస్వతి”!
అమెతో ఇలా అన్నారు —
“నువ్వు నా బృందంలోకి కావాలి. తుపాకితో కాదు_నీ పని దానికంటే కూడా కష్టం.”
ఇక్కడినుంచే నేతాజీ ఆదేశాలతో ఒక కొత్త అధ్యాయం ప్రారంభమైంది. అమ్మాయిల పొడవాటి జుట్టు కత్తిరించారు. షర్ట్, ప్యాంట్ వేసారు. సరస్వతి రాజమణి ఇప్పుడు “మణి”
అయ్యింది. ఆమెకు తోడుగా మరో ధైర్యవంతురాలైన అమ్మాయి_దుర్గ.
వారి మిషన్—గూఢచర్యం..!
ఒక్కసారి ఊహించండి—
పట్టు పరుపులపై నిద్రించిన పదహారు ఏళ్ల అమ్మాయి, ఇప్పుడు బ్రిటిష్ సైనిక మెస్లో ఒక “అబ్బాయి” వేషంలో పని చేస్తోంది. అధికారుల బూట్లు పాలిష్ చేయడం, గదులు శుభ్రం చేయడం, టీ అందించడం—ఇవే వారి రోజువారీ పనులు. ఆంగ్ల జనరళ్లకు వీరు ఇంగ్లీష్ తెలియని స్థానిక కుర్రాళ్లుగా కనిపించేవారు.
అందుకే వారిముందే రహస్య యుద్ధ సమావేశాలు చేసేవారు—మ్యాప్లపై గుర్తులు వేస్తూ, ఎక్కడ ఐఎన్ఏపై బాంబులు వేయాలో, సరఫరా మార్గాలు ఏవో చర్చించేవారు.
గదిలో ఒక మూల బూట్లు పాలిష్ చేస్తూ మణి చెవులు అప్రమత్తంగా ఉండేవి. ఆమె మెదడు ప్రతి తేదీని, ప్రతి సంకేతాన్ని గుర్తుపెట్టుకునేది. పని పూర్తయ్యాక ఆమె మరుగు దొడ్డికి వెళ్లి, చిన్న చిన్న కాగితాలపై అన్నీ రాసి, వాటిని రొట్టెలో లేదా చెప్పుల్లో దాచుకుని ఆ సమాచారాన్ని నేతాజీ శిబిరానికి చేర్చేది.
రోజురోజుకూ మరణంతో ఆడే ప్రాణాంతక దాగుడుమూతలు కొనసాగాయి.
చీకటి రాత్రి: నిర్భయ సాహస గాథ
కానీ గూఢచారి జీవితం ప్రతిక్షణం పట్టుబడతామనే భయంతోనే సాగుతుంది. ఒక రోజు ఆ భయంకర కల నిజమైంది. రాజమణి స్నేహితురాలు దుర్గా బ్రిటిష్ల చేతికి చిక్కింది. ఆమెను సైనిక కారాగారంలో బంధించి, త్వరలోనే హింసించి సమాచారం రాబట్టబోతున్నారనే వార్త వచ్చింది.
ఐఎన్ఏ నియమం చాలా కఠినం—
పట్టుబడితే ఆత్మహత్య చేసుకో, కానీ బ్రతికుండగా పట్టుబడవద్దు.
అందరూ రాజమణికి చెప్పారు—
“పారిపో. అక్కడికి వెళ్తే నీవు కూడా చనిపోతావు.” కానీ రాజమణి చెప్పింది., “నా స్నేహితురాలు పట్టుబడింది, నేను పారిపోవాలా? అది నా వల్ల కాదు.”
రాత్రి చీకటిలో, అబ్బాయి వేషంలో, ఆమె కఠిన భద్రత ఉన్న ఆ బ్రిటిష్ కోటలోకి చొరబడింది.
కాపలాదారుల బలహీనతలు ఆమెకు తెలుసు. వారి ఆహారం, టీ లో తీవ్రమైన అఫీమ్ కలిపింది. కాపలాదారులు గాఢ నిద్రలో మునిగిపోయారు. ఆమె తాళాలు దొంగిలించి దుర్గా గదిని తెరిచింది.
ఇద్దరూ జైలు గోడ ఎక్కుతుండగా సైరన్ మోగింది. సర్చ్లైట్లు తిరగసాగాయి, కాల్పులు మొదలయ్యాయి. చీకట్లో పరుగెత్తుతుండగా ఒక్కసారిగా మణి కుడి కాలు మండిపోయినట్లైంది. ఒక గుండు మాంసాన్ని చీల్చుకుంటూ బయటకు వెళ్లింది. రక్తం నేలను తడిపింది. బాధతో శరీరం వణికిపోయింది.
కానీ ఆమె ఆగలేదు.
ఆగడం అంటే ఇద్దరి మరణమే.
రక్తస్రావంతోనే వారు అరణ్యంలో దాక్కున్నారు. బ్రిటిష్ సైనికులు కుక్కలతో వెతుకులాట మొదలుపెట్టారు.
తప్పించుకోవడానికి రాజమణి, దుర్గా ఒక భారీ చెట్టెక్కారు.
నమ్మశక్యం కాని విషయం—
వారు మూడు రోజులు (72 గంటలు) అదే చెట్టుపై ఉన్నారు.
కాళ్లలో గుండు, శరీరమంతా జ్వరం, నీరు లేదు, ఆహారం లేదు. కింద బ్రిటిష్ గస్తీ.
మూడు రోజుల తర్వాత బ్రిటిష్లు వెతుకులాట ఆపినప్పుడు, ఇద్దరూ దిగివచ్చి, ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్ శిబిరానికి చేరుకున్నారు.
నేతాజీ సెల్యూట్ :
శిబిరానికి చేరేసరికి ఆమె దాదాపు స్పృహ కోల్పోయింది. నేతాజీ స్వయంగా ఆమెను చూడటానికి వచ్చారు. డాక్టర్ ఆమె కాలి నుంచి గుండూ తీస్తుండగా, నేతాజీ ఆ పదహారు ఏళ్ల యోధురాలికి సెల్యూట్ చేసి అన్నారు —
“మన సేనలో ఇంతటి శక్తివంతమైన పేలుడు దాగి ఉందని నాకు తెలియదు. నీవే భారతదేశపు తొలి మహిళా గూఢచారివి. నీవే నా ఝాన్సీ రాణి.”
జపాన్ చక్రవర్తి ఇచ్చిన తన పిస్టల్ను ఆమెకు బహుమతిగా ఇవ్వాలనుకున్నారు. కానీ రాజమణి కోరిందొకటే—భారత స్వాతంత్ర్యం.
మరచిపోయిన వీరనారి :
1947లో భారత్ స్వతంత్రమైంది.
కానీ దేశం కోసం తన యౌవనం, తన రక్తం, తండ్రి సంపూర్ణ సంపదను అర్పించిన ఆమెను దేశం గుర్తుంచుకున్నదా?
చరిత్ర పుస్తకాలలో ఆమెకు స్థానం దక్కలేదు. ఒకప్పుడు బంగారు పడకలపై నిద్రించిన ఆమె, జీవితపు చివరి దశను చెన్నై రాయపేట్లోని ఒక శిథిలమైన గది అద్దె ఇంట్లో తీవ్ర దారిద్ర్యంలో గడిపింది.
స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల పెన్షన్ ఇవ్వడంలో కూడా ఆలస్యం ...... అయినా ఆమె ఎప్పుడూ ఫిర్యాదు చేయలేదు.
2004 సునామీ సమయంలో, అందరూ సహాయం అడుగుతుండగా, తన మందులకే డబ్బుల్లేని ఈ వృద్ధురాలు—తన దాచుకున్న పెన్షన్ మొత్తాన్ని సహాయ నిధికి విరాళంగా ఇచ్చింది.
పత్రికా విలేకరులు అడిగారు—
“మీ దగ్గర ఏమీ లేదు, అయినా ఎందుకు ఇచ్చారు?” ఆమె చిరునవ్వుతో చెప్పింది —
“ఇవ్వడం నా రక్తంలో ఉంది. చిన్నప్పుడే దేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం అన్నీ ఇచ్చేశాను. ఈరోజు దేశ ప్రజల కోసం ఇచ్చాను.”
2018లో, 91 ఏళ్ల వయస్సులో, భారతదేశానికి చెందిన ఈ అగ్నిధార వంటి కుమార్తె గుండెపోటుతో ప్రశాంతంగా కన్నుమూసింది.
జాతీయ శోకం లేదు, టీవీల్లో పెద్ద వార్త లేదు. కానీ ఈరోజు స్వతంత్ర భారత ఆకాశాన్ని చూస్తున్నప్పుడు మనం గుర్తుంచుకోవాలి—
ఈ స్వేచ్ఛను ఒక పదిహేను ఏళ్ల అమ్మాయి తన కాళ్ల రక్తంతో, తన మొత్తం జీవిత త్యాగంతో చెల్లించింది.
ఆమె పేరు సరస్వతి రాజమణి.
ఆమెను గుర్తుంచుకోండి—చరిత్ర ఆమెను మరచిపోయినా, ఆమె ఋణం నుంచి మనం ఎప్పటికీ విముక్తులు కాలేం..!
ఎందరో త్యాగధనులు అష్టకష్టాలను ఓర్చి సంపాదించి పెట్టిన దేశ స్వతంత్రాన్ని నిలబెట్టుకోవడమే మనం వారికి సమర్పించే నివాళి !
( Forwarded as received )
సంవత్సరం 1942..... రంగూన్ (ప్రస్తుత మయన్మార్). నగరంలోని అత్యంత సంపన్న ప్రాంతాల్లో ఒకటిలో ఓ భారతీయ కుటుంబం నివసించేది. తండ్రి ఒక బంగారు గని యజమాని. పుట్టినప్పటి నుంచీ ఆ అమ్మాయి అపారమైన వైభవం తప్ప మరొకటి చూడలేదు_ఖరీదైన కార్లు, పట్టు వస్త్రాలు, వజ్రాలు, రత్నాలు. అదే ఆమె బాల్యం. ఆమె పేరు సరస్వతి రాజమణి. ఆమె వయస్సు కేవలం పదిహేను–పదహారు సంవత్సరాలు మాత్రమే. కానీ విధి ఆమెకు రాజప్రాసాదాలు కాదు_అరణ్య మార్గాలు, గన్పౌడర్ వాసననే రాసింది.
అదే రోజున భారత స్వాతంత్ర్యానికి చివరి ఆశ అయిన నేతాజీ సుభాష్ చంద్ర బోస్ రంగూన్కు వచ్చారు. వేలాది మందితో నిండిన జన సమూహం ముందు ఆయన గర్జించారు — “మీరు నాకు మీ రక్తాన్ని ఇవ్వండి, నేను మీకు స్వాతంత్ర్యం ఇస్తాను.”
జనసమూహంలో నిలిచిన యువతి రాజమణి రక్తం ఒక్కసారిగా ఉప్పొంగింది. ఆ క్షణంలోనే ఆమె తన హారం, కంకణాలు, చెవిపోగులు_అన్నీ ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్ నిధికి అర్పించింది.
తరువాతి ఉదయం ఆ విలాసవంతమైన భవనం ముందు ఒక సైనిక జీప్ ఆగింది. స్వయంగా నేతాజీ దిగారు_ఆమె ఇచ్చిన ఆభరణాలను తిరిగి ఇవ్వడానికి వచ్చారు.
ఇంత చిన్న వయస్సులో ఉన్న అమ్మాయి భావోద్వేగంతో ఇంత విలువైన ఆభరణాలు ఇచ్చి ఉంటుందనుకున్నారు. ఇంతటి త్యాగానికి ఆమె ఇంకా చిన్నదే అనిపించింది. కానీ రాజమణి ఆయన కళ్లలోకి నేరుగా చూసి చెప్పిన మాటలు చరిత్రగా మారాయి !
“నేతాజీ, నేను ఈ దానాన్ని పొరపాటున ఇవ్వలేదు. ఇది నా దేశానికి అర్పణ. నేను ఒకసారి ఇచ్చినదాన్ని తిరిగి తీసుకోను.”
నేతాజీ ఆశ్చర్యంతో ఆమెను చూస్తూ నిలిచిపోయారు. ఆమె కళ్లలో భయం లేదు—ఉక్కులాంటి దృఢ సంకల్పం మాత్రమే. ఆయన చిరునవ్వు నవ్వారు. ఆమెకు కొత్త పేరు పెట్టారు_“సరస్వతి”!
అమెతో ఇలా అన్నారు —
“నువ్వు నా బృందంలోకి కావాలి. తుపాకితో కాదు_నీ పని దానికంటే కూడా కష్టం.”
ఇక్కడినుంచే నేతాజీ ఆదేశాలతో ఒక కొత్త అధ్యాయం ప్రారంభమైంది. అమ్మాయిల పొడవాటి జుట్టు కత్తిరించారు. షర్ట్, ప్యాంట్ వేసారు. సరస్వతి రాజమణి ఇప్పుడు “మణి” అయ్యింది. ఆమెకు తోడుగా మరో ధైర్యవంతురాలైన అమ్మాయి_దుర్గ.
వారి మిషన్—గూఢచర్యం..!
ఒక్కసారి ఊహించండి—
పట్టు పరుపులపై నిద్రించిన పదహారు ఏళ్ల అమ్మాయి, ఇప్పుడు బ్రిటిష్ సైనిక మెస్లో ఒక “అబ్బాయి” వేషంలో పని చేస్తోంది. అధికారుల బూట్లు పాలిష్ చేయడం, గదులు శుభ్రం చేయడం, టీ అందించడం—ఇవే వారి రోజువారీ పనులు. ఆంగ్ల జనరళ్లకు వీరు ఇంగ్లీష్ తెలియని స్థానిక కుర్రాళ్లుగా కనిపించేవారు.
అందుకే వారిముందే రహస్య యుద్ధ సమావేశాలు చేసేవారు—మ్యాప్లపై గుర్తులు వేస్తూ, ఎక్కడ ఐఎన్ఏపై బాంబులు వేయాలో, సరఫరా మార్గాలు ఏవో చర్చించేవారు.
గదిలో ఒక మూల బూట్లు పాలిష్ చేస్తూ మణి చెవులు అప్రమత్తంగా ఉండేవి. ఆమె మెదడు ప్రతి తేదీని, ప్రతి సంకేతాన్ని గుర్తుపెట్టుకునేది. పని పూర్తయ్యాక ఆమె మరుగు దొడ్డికి వెళ్లి, చిన్న చిన్న కాగితాలపై అన్నీ రాసి, వాటిని రొట్టెలో లేదా చెప్పుల్లో దాచుకుని ఆ సమాచారాన్ని నేతాజీ శిబిరానికి చేర్చేది.
రోజురోజుకూ మరణంతో ఆడే ప్రాణాంతక దాగుడుమూతలు కొనసాగాయి.
చీకటి రాత్రి: నిర్భయ సాహస గాథ
కానీ గూఢచారి జీవితం ప్రతిక్షణం పట్టుబడతామనే భయంతోనే సాగుతుంది. ఒక రోజు ఆ భయంకర కల నిజమైంది. రాజమణి స్నేహితురాలు దుర్గా బ్రిటిష్ల చేతికి చిక్కింది. ఆమెను సైనిక కారాగారంలో బంధించి, త్వరలోనే హింసించి సమాచారం రాబట్టబోతున్నారనే వార్త వచ్చింది.
ఐఎన్ఏ నియమం చాలా కఠినం—
పట్టుబడితే ఆత్మహత్య చేసుకో, కానీ బ్రతికుండగా పట్టుబడవద్దు.
అందరూ రాజమణికి చెప్పారు—
“పారిపో. అక్కడికి వెళ్తే నీవు కూడా చనిపోతావు.” కానీ రాజమణి చెప్పింది., “నా స్నేహితురాలు పట్టుబడింది, నేను పారిపోవాలా? అది నా వల్ల కాదు.”
రాత్రి చీకటిలో, అబ్బాయి వేషంలో, ఆమె కఠిన భద్రత ఉన్న ఆ బ్రిటిష్ కోటలోకి చొరబడింది.
కాపలాదారుల బలహీనతలు ఆమెకు తెలుసు. వారి ఆహారం, టీ లో తీవ్రమైన అఫీమ్ కలిపింది. కాపలాదారులు గాఢ నిద్రలో మునిగిపోయారు. ఆమె తాళాలు దొంగిలించి దుర్గా గదిని తెరిచింది.
ఇద్దరూ జైలు గోడ ఎక్కుతుండగా సైరన్ మోగింది. సర్చ్లైట్లు తిరగసాగాయి, కాల్పులు మొదలయ్యాయి. చీకట్లో పరుగెత్తుతుండగా ఒక్కసారిగా మణి కుడి కాలు మండిపోయినట్లైంది. ఒక గుండు మాంసాన్ని చీల్చుకుంటూ బయటకు వెళ్లింది. రక్తం నేలను తడిపింది. బాధతో శరీరం వణికిపోయింది.
కానీ ఆమె ఆగలేదు.
ఆగడం అంటే ఇద్దరి మరణమే.
రక్తస్రావంతోనే వారు అరణ్యంలో దాక్కున్నారు. బ్రిటిష్ సైనికులు కుక్కలతో వెతుకులాట మొదలుపెట్టారు.
తప్పించుకోవడానికి రాజమణి, దుర్గా ఒక భారీ చెట్టెక్కారు.
నమ్మశక్యం కాని విషయం—
వారు మూడు రోజులు (72 గంటలు) అదే చెట్టుపై ఉన్నారు.
కాళ్లలో గుండు, శరీరమంతా జ్వరం, నీరు లేదు, ఆహారం లేదు. కింద బ్రిటిష్ గస్తీ.
మూడు రోజుల తర్వాత బ్రిటిష్లు వెతుకులాట ఆపినప్పుడు, ఇద్దరూ దిగివచ్చి, ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్ శిబిరానికి చేరుకున్నారు.
నేతాజీ సెల్యూట్ :
శిబిరానికి చేరేసరికి ఆమె దాదాపు స్పృహ కోల్పోయింది. నేతాజీ స్వయంగా ఆమెను చూడటానికి వచ్చారు. డాక్టర్ ఆమె కాలి నుంచి గుండూ తీస్తుండగా, నేతాజీ ఆ పదహారు ఏళ్ల యోధురాలికి సెల్యూట్ చేసి అన్నారు —
“మన సేనలో ఇంతటి శక్తివంతమైన పేలుడు దాగి ఉందని నాకు తెలియదు. నీవే భారతదేశపు తొలి మహిళా గూఢచారివి. నీవే నా ఝాన్సీ రాణి.”
జపాన్ చక్రవర్తి ఇచ్చిన తన పిస్టల్ను ఆమెకు బహుమతిగా ఇవ్వాలనుకున్నారు. కానీ రాజమణి కోరిందొకటే—భారత స్వాతంత్ర్యం.
మరచిపోయిన వీరనారి :
1947లో భారత్ స్వతంత్రమైంది.
కానీ దేశం కోసం తన యౌవనం, తన రక్తం, తండ్రి సంపూర్ణ సంపదను అర్పించిన ఆమెను దేశం గుర్తుంచుకున్నదా?
చరిత్ర పుస్తకాలలో ఆమెకు స్థానం దక్కలేదు. ఒకప్పుడు బంగారు పడకలపై నిద్రించిన ఆమె, జీవితపు చివరి దశను చెన్నై రాయపేట్లోని ఒక శిథిలమైన గది అద్దె ఇంట్లో తీవ్ర దారిద్ర్యంలో గడిపింది.
స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల పెన్షన్ ఇవ్వడంలో కూడా ఆలస్యం ...... అయినా ఆమె ఎప్పుడూ ఫిర్యాదు చేయలేదు.
2004 సునామీ సమయంలో, అందరూ సహాయం అడుగుతుండగా, తన మందులకే డబ్బుల్లేని ఈ వృద్ధురాలు—తన దాచుకున్న పెన్షన్ మొత్తాన్ని సహాయ నిధికి విరాళంగా ఇచ్చింది.
పత్రికా విలేకరులు అడిగారు—
“మీ దగ్గర ఏమీ లేదు, అయినా ఎందుకు ఇచ్చారు?” ఆమె చిరునవ్వుతో చెప్పింది —
“ఇవ్వడం నా రక్తంలో ఉంది. చిన్నప్పుడే దేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం అన్నీ ఇచ్చేశాను. ఈరోజు దేశ ప్రజల కోసం ఇచ్చాను.”
2018లో, 91 ఏళ్ల వయస్సులో, భారతదేశానికి చెందిన ఈ అగ్నిధార వంటి కుమార్తె గుండెపోటుతో ప్రశాంతంగా కన్నుమూసింది.
జాతీయ శోకం లేదు, టీవీల్లో పెద్ద వార్త లేదు. కానీ ఈరోజు స్వతంత్ర భారత ఆకాశాన్ని చూస్తున్నప్పుడు మనం గుర్తుంచుకోవాలి—
ఈ స్వేచ్ఛను ఒక పదిహేను ఏళ్ల అమ్మాయి తన కాళ్ల రక్తంతో, తన మొత్తం జీవిత త్యాగంతో చెల్లించింది.
ఆమె పేరు సరస్వతి రాజమణి.
ఆమెను గుర్తుంచుకోండి—చరిత్ర ఆమెను మరచిపోయినా, ఆమె ఋణం నుంచి మనం ఎప్పటికీ విముక్తులు కాలేం..!
ఎందరో త్యాగధనులు అష్టకష్టాలను ఓర్చి సంపాదించి పెట్టిన దేశ స్వతంత్రాన్ని నిలబెట్టుకోవడమే మనం వారికి సమర్పించే నివాళి !
( Forwarded as received )
